NÓI NHIỀU CŨNG CÓ LỢI CHO SỨC KHỎE

      13

Tôi tên Nguyễn Hằng, 75 tuổi, sinh sống sống Úc Châu. Mẹ tôi 97 tuổi nghỉ ngơi Việt Nam. Thân trang bị lý bà trợ thời được, bà hoàn toàn có thể dùng gậy đi loanh xung quanh trong nhà, mặc dù cách đây 5 năm bà bị té ngã nứt xương chân trái.

Bạn đang xem: Nói nhiều cũng có lợi cho sức khỏe

Khoảng 1 tháng nay, bà chửi bươi hầu như một ngày dài lẫn đêm. đêm ngày nói những thì hôm sau mệt, bà sút nói được một hôm. Chiếc khổ của shop chúng tôi là bà bị điếc nặng đề xuất bà nói rất cao tiếng cùng chửi hàng xóm không hà! (không ai tổn thương mà bà chỉ giúp bà). Shop chúng tôi ở vùng sâu vùng xa, không đủ phương tiện đi bác bỏ sĩ.

Cho bà dùng thuốc ngủ, có lúc nằm ngủ có khi không tác động (vẫn thức).

Kính ước ao Bác sĩ vui mắt giúp ý kiến, cửa hàng chúng tôi phải có tác dụng sao?

Tuổi già khổ quá, bác bỏ sĩ ơi!!!

Kính chúc bác bỏ sĩ và gia đình sức khỏe dồi dào, thân tâm an nhàn để phục vụ cộng đồng.

Trân trọng kính chào bác sĩ.”


*

*

Embedshare
Hỏi đáp Y học: hội chứng 'nói nhiều' của bạn rất già
by VOA
Embedshare
The code has been copied to lớn your clipboard.
The URL has been copied khổng lồ your clipboard

No truyền thông source currently available


0:000:20:160:00
Đường dẫn trực tiếp
Mở player

Bác sĩ hồ nước Văn hiền trả lời:

Chứng "nói những " của người rất già

Tôi xin vấn đáp Bà Nguyễn Hằng nghỉ ngơi Úc về triệu chứng tuổi già nói các và chửi nhiều. Họ sẽ nỗ lực đưa ra một trong những tin tức tương tác và thuộc học hỏi, hi vọng làm công việc đối phó bớt trở ngại hơn.

Trong văn hoá Việt Nam, chúng ta vẫn thường mang lại càng già thì sẽ càng khôn. Ví dụ có câu "bảy mươi thất bại bảy mốt", vì bạn sống càng lâu thì kinh nghiệm tay nghề đời càng nhiều, tích luỹ, và do đó người cao tuổi là một trong những túi khôn cho tuổi trẻ con khai thác. Tín đồ già cũng có cái chú ý xa hơn, họ dạy cho chúng ta sự khiêm tốn, nhìn theo viễn tượng của mặt hàng năm, hàng trăm năm chứ chưa hẳn chỉ căn cứ trên phần đông điều quan giáp trước mắt. Như câu nói: “Bảy mươi không què chớ khoe bản thân lành.”

Tuy nhiên, như vị cao tay ở Úc than sinh sống đây, "tuổi già khổ lắm", tuyệt "lão lai, tài tận", thực tế xuất hiện trái của nó. Cổ nhân tất cả câu: “Đa nam nhiều cụ, nhiều phú nhiều ưu, đa thọ nhiều nhục".

Vậy chúng ta hãy bàn một cách khách quan về cửa hàng sinh học của mẫu khổ sẽ là gì, riêng về sự việc não bộ, là căn bạn dạng của đời sống trung ương lý, tinh thần theo kỹ năng y khoa hiện nay nay.

Càng lớn tuổi, từ bỏ 40 tuổi trở đi, lúc nhưng thể tích não cỗ ở điểm cao nhất, não cỗ con fan càng nhỏ tuổi lại. Bình thường, bộ óc fan lớn nặng nề chừng 3 pound (1,3-1,4 kilogram). Cứ một thập niên, 10 năm, trọng lượng não bộ nhẹ đi 5%. Khối hệ thống mạch máu bổ sung cho não bộ cũng trở thành cũ đi cùng không cung cấp máu và oxy đầy đủ như trước nữa. Tài năng làm việc hay đọc biết (cognition) cũng bớt theo.

Riêng trong não bộ, phần chất trắng (white matter) là nơi những tế bào thần kinh nối kết cùng với nhau, mọi tổn mến xuất hiện ngày càng nhiều (WML: trắng matter lesions). Tế bào thần kinh (neuron) cũng nhỏ tuổi hơn trước, có lẽ rằng là vì sao chính của bài toán bộ óc bớt cân nặng.

Chúng ta biết càng mập tuổi, nguy cơ đột quỵ (tai thay đổi mạch huyết não, stroke) càng cao. Mặc dù nhiên, dù người bị bệnh chưa bao giờ có triệu bệnh lâm sàng của đột quỵ hay rất nhiều "mini-strokes", “đột quỵ thì thầm" (whispering strokes) vẫn xảy ra, làm cho tổn hại phần nhiều vùng nho nhỏ tuổi trong não bộ, cơ mà một cách bí mật đáo, không biểu hiện rõ ràng, qua năm tháng tích lũy lại với làm bớt cơ năng tầm thường của não bộ. Những đột nhiên quỵ "thì thầm" có thể xảy ra trong 17% những người dân trên 45 tuổi, bao gồm những triệu chứng nhẹ, loáng qua, nhưng mà ngay người mắc bệnh không xem xét đến: một nửa fan yếu đi trong chốc lát, không nhức đớn; kia một bên; ko thấy một mắt tuyệt 2 đôi mắt (loss of vision, unilateral or bilateral); nửa thị trường không thấy, mất thị lực (loss of vision in half of the visual field); nghe người khác nói đùng một phát không hiểu; đùng một phát không nói được, ko viết được; tuy tất cả chỉ loáng qua (G. Howard).

Các chất truyền dẫn thần kinh (neurotransmitters) như dopamine, serotonin, phụ trách chuyền bộc lộ từ tế bào thần tởm này qua tế bào tiếp nối cũng sụt giảm nhiều. Nói chung, tài năng “máy điện toán” trong đầu họ suy bớt theo năm tháng, mặc dù có fan đến ngay sát 100 tuổi vẫn được khen là minh mẫn.

Bệnh Alzheimer là dạng thịnh hành của căn bệnh lẫn (dementia), vì chưng suy thoái những tế bào thần kinh, định bệnh bằng phương pháp chứng minh trong tế bào não gồm có mảng amyloid với trong tế bào thần kinh bao hàm sợi protein "tau" rối, bện với nhau (amyloid plaques & intracellular “tau” protein tangles). Dịch lẫn có khá nhiều nguyên nhân khác chứ không hẳn chỉ dịch Alzheimer. Thoái hoá vùng trán và thái dương (frontotemporal degeneration) não bộ là vì sao thường gặp gỡ thứ hai. ít nói (depression) là 1 trong yếu tố quan tiền trọng. Thiếu vitamin B12 (thường vì chưng không hấp thụ được từ thịt, sữa và cần được chích) cùng suy cơ năng tuyến cạnh bên (hypothyroidism) là 2 tại sao gây dementia hoàn toàn có thể chữa trị được.

Ở fan trên 60 tuổi, 5-7% bị hội chứng dementia và, tuổi càng lớn, tỷ số (prevalence) càng cao; cho 90 tuổi hết 40% người già đã mắc bệnh dịch lẫn.Bây giờ, bàn về “tật nói nhiều” của fan già. Một số người lớn tuổi đam mê nói dông dài và thường là lạc đề. Thuật ngữ dùng trong tâm lý học là OTV: “off-target verbosity”, là nhiều lời, lắm lời, nói dài dòng và lạc đề. Hoa ngữ dịch verbosity là "chuế ngôn 贅言” (lời rườm rà, hay được sử dụng trong thư tự ).

Một tật khác, là lời nói, tuyệt cả hành động không phù hợp cho yếu tố hoàn cảnh xã hội cơ hội đó (social inappropriateness). Ví dụ, chê tín đồ khác "Tại sao mập quá vậy", hay được tặng kèm quà thì nhận xét: "Đồ này xấu quá, phải chăng tiền, tôi không cần sử dụng đâu!", hay ở Mỹ hỏi một fan mới gặp gỡ "Làm bao nhiêu một năm?", những điều cơ mà theo thông lệ thanh lịch ở Mỹ được xem như như không yêu thích hợp, bất định kỳ sự. Những hành vi lời nói hoàn toàn có thể có tính thúc dục hơn, như chửi mắng vô cớ, hay tấn công tính dục, sờ mó, dỡ áo dỡ quần hoàn toàn có thể là những biểu lộ rõ ràng rộng của căn bệnh lẫn.

Để lý giải hiện tượng này, chúng ta trở về cùng với cách làm việc của óc bộ.

1. Trí nhớ cũng như định phương hướng lúc dịch chuyển (navigation) được phụ trách đa phần do 2 bộ phận hình nhỏ cá ngựa chiến nằm phía bên dưới của não cỗ tên là hippocampus (= con cá ngựa). Trong căn bệnh lẫn, người bệnh mất trí nhớ và mất phương phía (đi lạc) 1 phần do hippocampus bị tổn thương, vị nhiều tại sao khác nhau.

Xem thêm: Cách Pha Sữa Similac Go &Amp; Grow Có Tốt Không, Sữa Bột Similac Go & Grow Non

2. Trong phần trước của não bộ (phía sau trán, frontal lobe), có những vùng phụ trách điều hành quản lý gọi là executive centers giúp cho chúng ta hoàn thành, triển khai một bài toán nào đó; ví dụ như phát biểu một ý kiến, nói chuyện, quan gần kề một vật, hồi tưởng cụ thể một kỷ niệm, bố trí một công việc, thực hành một điều gì mình học tập được trước đó. Hai cơ năng của trung chổ chính giữa điều hành: tổ chức triển khai và thay đổi (organization & regulation). Lấy ví dụ một miếng bánh kem ngon và bự rất gợi cảm người ăn và anh ta muốn nạp năng lượng liền. Vào trung tâm điều hành sẽ liên hệ với kho trí nhớ, cho thấy thêm là miếng bánh chứa không ít calori với mỡ, sẽ là giai đoạn tổ chức triển khai (organization). Sau đó, tín đồ đó sẽ quyết định mình không ăn được bởi mình đang ăn uống kiêng, đó là phần điều hoà, máu chế (regulation, inhibition).

Khả năng ức chế (hay từ bỏ kiềm hãm; inhibition, inhibitory control, self-control) cùng trí hãy nhờ rằng hai trong số những yếu tố quan trọng đặc biệt của trung tâm điều hành của não bộ.

Những tổn hại trong não cỗ ở người già mà bọn họ mô tả sinh hoạt trên có thể tác động đến tâm trí (memory) (ví dụ quên không phân biệt người thân, hay tưởng tín đồ điều dưỡng là bà xã của mình, không nhớ cho tình cảm tín đồ ta giành cho mình), tương tự như khả năng ức chế hành động của bạn đó (như chửi mắng, chê bai một món quà trước mặt fan cho), tạo nên hành vi không thích hợp (inappropriate behavior), hay nói dông dài, lạc đề, ko thích phù hợp với người nghe (verbosity).

Nói cầm lại, tuổi già hoàn toàn có thể mang mang đến những đổi khác trong não bộ, độc nhất là về kỹ năng trí nhớ, tài năng tự kiềm chế, giải thích bệnh “đa ngôn, lạc đề" (OTV) và hồ hết hành vi không tương thích của một số trong những người già.Có khảo cứu mang đến thấy, triệu chứng "chuế ngôn" tăng khi kỹ năng tri thức (hiểu biết, cognition) của người bị bệnh bị giảm sút, xuống giốc. Tuy nhiên, cùng một mức kỹ năng tri thức bị suy giảm, bạn nói nhiều, "chuế ngôn" (OTV) mê say ứng xuất sắc hơn, bệnh nói nhiều của họ là một nỗ lực thoát thoát khỏi sự cô đơn, nỗ lực tiếp cận với buôn bản hội mong mỏi mình không trở nên cô lập.

Có thể để ý những kỹ càng sau:

1. Ban ngành Y tế nước ngoài WHO tư tưởng sức khoẻ (health) về 3 phương diện thể chất, tâm thần (mental) và xã hội.

Người lãng tai rất có thể cần được giúp để họ rất có thể trao đổi dễ dãi hơn (ví dụ lắp thêm nghe, nói chuyện gần hơn, lờ lững hơn; một số người già ráy tai rất nhiều làm nghẽn lỗ tai (impacted cerumen).

Một tín đồ già không có triệu triệu chứng gì về thể chất rất có thể cần thêm những cung ứng về ý thức hay thôn hội. Cần có người thông cảm và mang đến gần, thăm hỏi xem cụ công cụ bà cần gì, mong muốn gì. Phần nhiều người tức giận ("grumpy old men") thường rất dễ bị xa lánh, trong cả trong gia đình, có tác dụng họ lại “chướng”, tức giận hơn vì bực mình.

Một số hành động "chướng", hay tấn công người khác (aggression) có thể có căn bạn dạng thực tế: bạn gây gổ, chửi mắng rất có thể chính họ bị ăn hiếp bởi nhân viên cấp dưới săn sóc đến họ mà mái ấm gia đình không tuyệt biết. Thường fan bệnh trở yêu cầu khó chịu, chướng bất ngờ đột ngột là vì chưng sức khoẻ chúng ta có sự việc như đau đớn, bệnh, ví dụ như họ không đồng ý ăn vì chưng lở miệng, đau răng, mất ngủ, không ngủ vì chưng đi tè ban đêm, v.v... Người hay thọc tay vào quần hoàn toàn có thể vì chúng ta bị ngứa ở vị trí kín, xuất xắc bị trĩ, bón mà mái ấm gia đình không tốt biết.

2. Cho dù ở địa điểm hẻo lánh, không tồn tại bác sĩ, thiển nghĩ cũng rất có thể nhờ y tá địa phương khám bệnh, đo áp huyết,xem có khổ sở ở nhức không, răng bao gồm bị hư, truyền nhiễm trùng không, chăm chú tình trạng dinh dưỡng, chế độ ăn uống gồm quân bình ko (như không nạp năng lượng thịt, uống sữa hoàn toàn có thể thiếu vi-ta-min B 12, xem có cần uống thêm vitamin tuyệt không. Một trong những biện pháp giản dị và đơn giản như massage, bôi bóp, đắp khăn tăng cao lên chỗ đau, có thể giúp cho người già thư giản.

3. Thuốc men tất cả thể tính năng trên ý thức người bệnh: dung dịch an thần, thuốc ho có các chất codeine, phòng histamine có thể làm họ bớt tỉnh táo, đôi lúc nguy hiểm.

4. Kiêng những yếu tố hoàn cảnh mà fan bệnh ko thích, làm họ bực dọc. Nhất là trong hoàn cảnh xã hội biến hóa nhanh hiện tại nay, thái độ tín đồ trẻ rất có thể vô tình hay thế ý khiêu khích những người già quen thuộc với tôn ti chưa có người yêu tự hay những giá trị củ, xưa hơn; ngữ điệu bất đồng, người trẻ chần chờ thưa gởi theo phong cách xưa.

5. Tín đồ bệnh nói nhiều, nặng nề chịu, chướng vì họ bi lụy chán, thấy đơn độc nên muốn hấp dẫn sự để ý của bạn khác. Bọn họ cần demo tự để mình vào vào vị trí của họ (vd trong nhà một mình, không đi ra ngoài được, bất cứ việc gì cũng cần phải xin phép...)

6. Những phương án sau hoàn toàn có thể có ích:

- Có một thời biểu các đặn trong ngày (ăn, đi bộ, ngủ...) (routine).- Có fan thân hiện diện chung quanh.- Tạo cơ hội cho họ bao gồm một vấn đề làm gì đấy để thư giãn (làm vườn, dắt đi chơi, nghe nhạc, nghe radio/đài).- Tránh nơi chật chội, vệ sinh bớt đầy đủ món lủng củng không yêu cầu thiết.- giữ lại những sản phẩm dùng, sách vở, vật đáng nhớ mà fan già gắn thêm bó, trân quý, mà tín đồ trẻ rất có thể muốn vứt đi mang lại gọn.- dành riêng cho người lớn tuổi một nơi êm ấm, lặng tĩnh để ngủ. Giường ngủ ồn quá hay sáng quá hoàn toàn có thể làm cụ già ngủ không được. Melatonin là một trong những chất hormone do tuyến tùng (pineal gland) trong não cỗ tiết ra để khung hình kiểm soát chu kỳ thức buổi ngày trời sáng và ngủ đêm tối lúc trời buổi tối (circadian rhythm). Đến chiều tối thì lượng melatonin trong máu tăng, lên cao nhất trong tối và giảm đi lúc sáng sủa sớm. Tín đồ già rất có thể sản xuất khôn xiết ít melatonin. Hoàn toàn có thể nghĩ đến dùng melatonin trước lúc đi ngủ nhằm điều hoà giấc ngủ. Thuốc bán thoải mái trên thị trường các "phụ trợ dinh dưỡng"(nutritional supplements) nghỉ ngơi Mỹ. Viên melatonin 3mg, 5mg. Bao gồm viên kẹo mềm 1,5mg, nếu nuốt dung dịch viên ko được. Phản bội ứng phụ đáng kể nhất là làm buồn ngủ với mơ mọi giấc mơ rất chân thực (vivid dreams).

7. Nói chung, tín đồ nhà hay người săn sóc cần thông cảm với nhu yếu người bệnh, cần kiên nhẫn xem cụ công cụ bà muốn gì, bắt buộc gì với nhất là tránh xu thế trừng phạt vày xem cụ già đã phạm lỗi và cần cho người lớn tuổi "một bài xích học".

8. Về phương diện chống ngừa bệnh dịch lẫn, hiện nay người ta cho vấn đề kiểm soát áp huyết cao (hypertension) có hiệu quả rõ ràng nhất, sau đó là kiểm soát các hóa học mỡ cholesterol trong máu, kiểm soát và điều hành bệnh tiểu đường (diabetes), giảm lượng calori tiêu thụ, nhà hàng siêu thị lành mạnh, ít thịt, ít mỡ động vật (mỡ "no", saturated fats), nhiều cá, dầu thực vật dụng (vegetable oil), nhiều trái cây, rau củ cải, chút đỉnh rượu và vận bộ động cơ thể. Trong khi những fan tiếp tục chuyển động trí óc, giao tiếp xã hội (bạn bè, nghề nghiệp) giúp bệnh dịch lẫn xuất hiện thêm chậm hơn.

Chúc người bị bệnh và khách hàng thính mang may mắn.

Bác sĩ hồ Văn HiềnNgày 28 tháng 11 năm 2016

-------------------------------------

Cảm ơn bác sĩ hồ Văn Hiền. Shop chúng tôi cũng xin cảm ơn thính giả đang tham gia lịch trình Hỏi đáp Y học này.

Quý vị rất có thể xem với nghe lại những bài giải đáp trên mạng mạng internet ở địa chỉ cửa hàng doanhnghiepnet.com.vn

Quý vị mong muốn được giải đáp những thắc mắc về những vụ việc y học thường thức, xin hotline đến số (202) 205-7890, hoặc email đến showroom .